Discover Canada ਸਟੱਡੀ ਨੋਟਸ: ਕੈਨੇਡਾ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ

ਇਹ ਅਧਿਆਇ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸਦਾ ਹੈ, ਪਹਿਲੇ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਦੂਜੀ ਵਿਸ਼ਵ ਜੰਗ ਤੱਕ। ਇਹ ਸੌਖੇ ਨੋਟਸ ਉਹ ਮੁੱਖ ਘਟਨਾਵਾਂ, ਲੋਕ ਅਤੇ ਤਾਰੀਖ਼ਾਂ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਜੋ ਸਿਟੀਜ਼ਨਸ਼ਿਪ ਟੈਸਟ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ।

ਆਦਿਵਾਸੀ ਲੋਕ ਅਤੇ ਪਹਿਲੇ ਯੂਰਪੀਅਨ

ਯੂਰਪੀਅਨਾਂ ਦੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਕਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਆਦਿਵਾਸੀ ਕੌਮਾਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਸਨ। ਕੁਝ ਖੇਤੀ ਅਤੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਦੀਆਂ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਹਿਊਰਨ-ਵੈਂਡਟ (Huron-Wendat) ਅਤੇ ਇਰੋਕਵਾ (Iroquois)। ਹੋਰ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਦੀਆਂ ਅਤੇ ਭੋਜਨ ਇਕੱਠਾ ਕਰਦੀਆਂ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਕ੍ਰੀ (Cree) ਅਤੇ ਡੇਨੇ (Dene)। ਇਨੂਇਟ ਆਰਕਟਿਕ ਦੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ’ਤੇ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਯੂਰਪੀਅਨਾਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਲਈ ਬਦਲ ਦਿੱਤੀ, ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਯੂਰਪੀਅਨ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਮਰ ਗਏ। ਪਰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਵਪਾਰਕ, ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਫ਼ੌਜੀ ਰਿਸ਼ਤੇ ਵੀ ਬਣਾਏ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੈਨੇਡਾ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ।

ਲਗਭਗ 1,000 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਈਕਿੰਗ ਨਿਊਫ਼ਾਊਂਡਲੈਂਡ ਅਤੇ ਲੈਬਰਾਡੋਰ (ਲ’ਐਂਸ ਔ ਮੈਡੋਜ਼, L'Anse aux Meadows) ਪਹੁੰਚੇ। 1497 ਵਿੱਚ ਜੌਨ ਕੈਬਟ (John Cabot) ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਤੱਟ ਦਾ ਨਕਸ਼ਾ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਸੀ। 1534 ਅਤੇ 1542 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਜ਼ਾਕ ਕਾਰਟੀਏ (Jacques Cartier) ਨੇ ਫ਼ਰਾਂਸ ਲਈ ਤਿੰਨ ਸਫ਼ਰ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਸੇਂਟ ਲਾਰੈਂਸ ਦਰਿਆ ਦੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਇਰੋਕਵਾ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਸ਼ਬਦ "ਕਨਾਟਾ" (kanata) ਸੁਣਿਆ, ਜਿਸ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ "ਪਿੰਡ"। ਇਸੇ ਤੋਂ "ਕੈਨੇਡਾ" ਨਾਮ ਬਣਿਆ।

ਨਿਊ ਫ਼ਰਾਂਸ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜ

1604 ਵਿੱਚ ਫ਼ਰੈਂਚਾਂ ਨੇ ਅਕੇਡੀਆ ਵਿੱਚ ਬਸਤੀ ਵਸਾਈ। 1608 ਵਿੱਚ ਸੈਮੁਅਲ ਡੀ ਸ਼ੈਂਪਲੇਨ (Samuel de Champlain) ਨੇ ਕਿਊਬੈਕ ਸਿਟੀ ਦੀ ਨੀਂਹ ਰੱਖੀ। ਫ਼ਰੈਂਚ ਅਤੇ ਆਦਿਵਾਸੀ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਫ਼ਰ (ਸਮੂਰ) ਦੇ ਵਪਾਰ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਕੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 1670 ਵਿੱਚ ਹਡਸਨਜ਼ ਬੇਅ ਕੰਪਨੀ (Hudson's Bay Company) ਨੂੰ ਹਡਸਨ ਬੇਅ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਵਪਾਰ ਦੇ ਹੱਕ ਮਿਲੇ। ਫ਼ਰਾਂਸ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਲਈ ਲੜੇ, ਅਤੇ 1759 ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਨੇ ਕਿਊਬੈਕ ਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਅਬ੍ਰਾਹਮ ਦੇ ਮੈਦਾਨਾਂ ਦੀ ਲੜਾਈ (Battle of the Plains of Abraham) ਜਿੱਤੀ।

ਫ਼ਰੈਂਚ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਕੈਥੋਲਿਕ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਨੇਡੀਅਨ (Canadiens) ਜਾਂ ਹੈਬੀਟਾਂ (habitants) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ-ਢੰਗ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ। 1774 ਦੇ ਕਿਊਬੈਕ ਐਕਟ (Quebec Act) ਨੇ ਕੈਥੋਲਿਕਾਂ ਨੂੰ ਧਾਰਮਿਕ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਫ਼ੌਜਦਾਰੀ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਨਾਲ ਫ਼ਰੈਂਚ ਸਿਵਲ ਕਾਨੂੰਨ ਕਾਇਮ ਰੱਖਿਆ। ਅਮਰੀਕੀ ਇਨਕਲਾਬ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 40,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੌਇਲਿਸਟ (Loyalists) ਨੋਵਾ ਸਕੋਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਕਿਊਬੈਕ ਆ ਗਏ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋਸਫ਼ ਬਰੈਂਟ (Joseph Brant) ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਮੋਹੌਕ ਲੋਕ ਅਤੇ ਲਗਭਗ 3,000 ਕਾਲੇ ਲੌਇਲਿਸਟ ਵੀ ਸਨ।

ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਲੋਕਤੰਤਰ ਅਤੇ ਗ਼ੁਲਾਮੀ ਦਾ ਅੰਤ

ਪਹਿਲੀ ਚੁਣੀ ਹੋਈ ਅਸੈਂਬਲੀ ਦੀ ਬੈਠਕ 1758 ਵਿੱਚ ਹੈਲੀਫ਼ੈਕਸ ਵਿੱਚ ਹੋਈ। 1791 ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਐਕਟ (Constitutional Act) ਨੇ ਕਿਊਬੈਕ ਨੂੰ ਅੱਪਰ ਕੈਨੇਡਾ (Upper Canada) (ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਓਨਟਾਰੀਓ) ਅਤੇ ਲੋਅਰ ਕੈਨੇਡਾ (Lower Canada) (ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਿਊਬੈਕ) ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਚੁਣੀ ਹੋਈ ਅਸੈਂਬਲੀ ਮਿਲੀ। 1793 ਵਿੱਚ ਜੌਨ ਗ੍ਰੇਵਜ਼ ਸਿਮਕੋ (John Graves Simcoe) ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਅੱਪਰ ਕੈਨੇਡਾ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਾਮਰਾਜ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੂਬਾ ਬਣਿਆ ਜਿਸ ਨੇ ਗ਼ੁਲਾਮੀ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਵੱਲ ਕਦਮ ਚੁੱਕਿਆ। ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਨੇ 1833 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪੂਰੇ ਸਾਮਰਾਜ ਵਿੱਚ ਗ਼ੁਲਾਮੀ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਗ਼ੁਲਾਮ ਲੋਕ ਅੰਡਰਗਰਾਊਂਡ ਰੇਲਰੋਡ (Underground Railroad) ਰਾਹੀਂ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਭੱਜ ਕੇ ਆਏ।

1812 ਦੀ ਜੰਗ

1812 ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਕੈਨੇਡਾ ’ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ। ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਫ਼ੌਜੀਆਂ, ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਵਲੰਟੀਅਰਾਂ ਅਤੇ ਫ਼ਸਟ ਨੇਸ਼ਨਜ਼ ਨੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਚੀਫ਼ ਟੇਕਮਸੇ (Chief Tecumseh) ਵੀ ਸੀ, ਇਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ। ਸਰ ਆਈਜ਼ਕ ਬਰੌਕ (Sir Isaac Brock) ਨੇ ਡੀਟ੍ਰਾਇਟ ’ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕੀਤਾ, ਸ਼ਾਰਲ ਡੀ ਸਾਲਾਬੈਰੀ (Charles de Salaberry) ਨੇ ਸ਼ੈਟੋਗੇ (Châteauguay) ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਲੌਰਾ ਸੈਕਰਡ (Laura Secord) ਹਮਲੇ ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦੇਣ ਲਈ ਲਗਭਗ 30 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਪੈਦਲ ਤੁਰੀ। 1814 ਤੱਕ ਹਮਲਾ ਨਾਕਾਮ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਸ ਜੰਗ ਨੇ ਕੈਨੇਡਾ ਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਅੱਜ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਨੂੰ ਰੂਪ ਦਿੱਤਾ।

ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਕਨਫ਼ੈਡਰੇਸ਼ਨ

1837–38 ਦੀਆਂ ਨਾਕਾਮ ਬਗ਼ਾਵਤਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲਾਰਡ ਡਰਹਮ (Lord Durham) ਨੇ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਦੋਵਾਂ ਕੈਨੇਡਾ ਨੂੰ ਮਿਲਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਸਰਕਾਰ (responsible government) ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ: ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਚੁਣੇ ਹੋਏ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਹਮਾਇਤ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 1847–48 ਵਿੱਚ ਨੋਵਾ ਸਕੋਸ਼ੀਆ ਨੂੰ ਮਿਲੀ। ਕੈਨੇਡਾ ਸੂਬੇ (Province of Canada) ਵਿੱਚ ਲੂਈ-ਹਿਪੋਲਿਟ ਲਾ ਫ਼ੋਂਟੇਨ (Louis-Hippolyte La Fontaine) ਅਤੇ ਰੌਬਰਟ ਬਾਲਡਵਿਨ (Robert Baldwin) ਨੇ ਇਸ ਲਈ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

ਕਨਫ਼ੈਡਰੇਸ਼ਨ ਦੇ ਪਿਤਾਮਿਆਂ (Fathers of Confederation) ਨੇ ਫ਼ੈਡਰਲ ਅਤੇ ਸੂਬਾਈ ਸਰਕਾਰਾਂ ਵਾਲਾ ਦੇਸ਼ ਬਣਾਇਆ। ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਨੌਰਥ ਅਮਰੀਕਾ ਐਕਟ ਨੇ 1 ਜੁਲਾਈ 1867 ਨੂੰ ਓਨਟਾਰੀਓ, ਕਿਊਬੈਕ, ਨੋਵਾ ਸਕੋਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਨਿਊ ਬਰੰਜ਼ਵਿਕ ਨਾਲ ਡੋਮੀਨੀਅਨ ਆਫ਼ ਕੈਨੇਡਾ (Dominion of Canada) ਬਣਾਇਆ। ਹੁਣ 1 ਜੁਲਾਈ ਕੈਨੇਡਾ ਡੇਅ (Canada Day) ਹੈ। ਸਰ ਜੌਨ ਏ. ਮੈਕਡੋਨਲਡ (Sir John A. Macdonald) ਪਹਿਲੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸਨ, ਅਤੇ ਸਰ ਜੌਰਜ-ਏਤੀਐਨ ਕਾਰਟੀਏ (Sir George-Étienne Cartier) ਕਿਊਬੈਕ ਨੂੰ ਕਨਫ਼ੈਡਰੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ ਆਏ।

ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਵਾਧਾ

ਜਦੋਂ ਕੈਨੇਡਾ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਛੇ ਬਿਨਾਂ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ (Northwest) ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕਬਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਲਿਆ, ਤਾਂ ਰੈੱਡ ਰਿਵਰ ਦੇ ਮੇਟੀ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਲੂਈ ਰੀਅਲ (Louis Riel) ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਕਾਰਨ 1870 ਵਿੱਚ ਮੈਨੀਟੋਬਾ ਸੂਬਾ ਬਣਿਆ। 1885 ਦੀ ਦੂਜੀ ਬਗ਼ਾਵਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੀਅਲ ਨੂੰ ਫਾਂਸੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਮੈਕਡੋਨਲਡ ਨੇ 1873 ਵਿੱਚ ਨੌਰਥ ਵੈਸਟ ਮਾਊਂਟਿਡ ਪੁਲਿਸ (North West Mounted Police) ਬਣਾਈ (ਅੱਜ ਦੀ RCMP)। ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਪੈਸੇਫ਼ਿਕ ਰੇਲਵੇ (Canadian Pacific Railway) 1885 ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਹੋਈ। ਇਸ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਚੀਨੀ ਕਾਮਿਆਂ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਨਾਜਾਇਜ਼ ਹੈੱਡ ਟੈਕਸ (Head Tax) ਦੇਣਾ ਪਿਆ; ਸਰਕਾਰ ਨੇ 2006 ਵਿੱਚ ਮੁਆਫ਼ੀ ਮੰਗੀ। ਪਹਿਲੇ ਫ਼ਰੈਂਚ-ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸਰ ਵਿਲਫ਼੍ਰਿਡ ਲੌਰੀਏ (Sir Wilfrid Laurier) ਨੇ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹ ਦਿੱਤਾ।

ਵਿਸ਼ਵ ਜੰਗਾਂ ਅਤੇ ਵੋਟ ਦਾ ਹੱਕ

ਪਹਿਲੀ ਵਿਸ਼ਵ ਜੰਗ ਵਿੱਚ 600,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੈਨੇਡੀਅਨਾਂ ਨੇ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਲਗਭਗ 60,000 ਮਾਰੇ ਗਏ। ਅਪ੍ਰੈਲ 1917 ਵਿੱਚ ਵਿਮੀ ਰਿੱਜ (Vimy Ridge) ਦੀ ਜਿੱਤ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਬਹਾਦਰੀ ਲਈ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਜੰਗ 11 ਨਵੰਬਰ 1918 ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਹੋਈ; ਇਹ ਹੁਣ ਯਾਦਗਾਰੀ ਦਿਵਸ (Remembrance Day) ਹੈ। ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਵੋਟ ਦਾ ਹੱਕ 1916 ਵਿੱਚ ਮੈਨੀਟੋਬਾ ਵਿੱਚ, ਫ਼ੈਡਰਲ ਪੱਧਰ ’ਤੇ 1918 ਵਿੱਚ ਅਤੇ 1940 ਵਿੱਚ ਕਿਊਬੈਕ ਵਿੱਚ ਮਿਲਿਆ। ਐਗਨਸ ਮੈਕਫ਼ੇਲ (Agnes Macphail) ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ MP (1921) ਸੀ। 1929 ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਗਿਰਾਵਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਹਾਂ ਮੰਦੀ (Great Depression) ਆਈ, ਅਤੇ 1934 ਵਿੱਚ ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਕੈਨੇਡਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।

ਦੂਜੀ ਵਿਸ਼ਵ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਦਸ ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੈਨੇਡੀਅਨਾਂ ਅਤੇ ਨਿਊਫ਼ਾਊਂਡਲੈਂਡ ਵਾਸੀਆਂ ਨੇ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 44,000 ਮਾਰੇ ਗਏ। ਡੀ-ਡੇਅ (D-Day), 6 ਜੂਨ 1944 ਨੂੰ ਕੈਨੇਡੀਅਨਾਂ ਨੇ ਫ਼ਰਾਂਸ ਵਿੱਚ ਜੂਨੋ ਬੀਚ (Juno Beach) ’ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਨੀਦਰਲੈਂਡਜ਼ ਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦ ਕਰਵਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ। ਜਪਾਨੀ ਕੈਨੇਡੀਅਨਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਤੋਂ ਕੱਢਿਆ ਗਿਆ; ਸਰਕਾਰ ਨੇ 1988 ਵਿੱਚ ਮੁਆਫ਼ੀ ਮੰਗੀ।

ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਮੁੱਖ ਤੱਥ

• "ਕਨਾਟਾ" (kanata) – ਇਰੋਕਵਾ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ "ਪਿੰਡ", ਕੈਨੇਡਾ ਨਾਮ ਦਾ ਸਰੋਤ।
• 1497 – ਜੌਨ ਕੈਬਟ; 1534–1542 – ਜ਼ਾਕ ਕਾਰਟੀਏ।
• 1608 – ਸ਼ੈਂਪਲੇਨ ਨੇ ਕਿਊਬੈਕ ਸਿਟੀ ਦੀ ਨੀਂਹ ਰੱਖੀ।
• 1759 – ਅਬ੍ਰਾਹਮ ਦੇ ਮੈਦਾਨਾਂ ਦੀ ਲੜਾਈ।
• 1774 – ਕਿਊਬੈਕ ਐਕਟ; 1791 – ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਐਕਟ।
• 1758 – ਹੈਲੀਫ਼ੈਕਸ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਚੁਣੀ ਹੋਈ ਅਸੈਂਬਲੀ।
• 1793 – ਅੱਪਰ ਕੈਨੇਡਾ ਨੇ ਗ਼ੁਲਾਮੀ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਵੱਲ ਕਦਮ ਚੁੱਕਿਆ; 1833 – ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਾਮਰਾਜ ਵਿੱਚ ਗ਼ੁਲਾਮੀ ਖ਼ਤਮ।
• 1812 ਦੀ ਜੰਗ – ਬਰੌਕ, ਟੇਕਮਸੇ, ਡੀ ਸਾਲਾਬੈਰੀ, ਲੌਰਾ ਸੈਕਰਡ।
• 1 ਜੁਲਾਈ 1867 – ਕਨਫ਼ੈਡਰੇਸ਼ਨ; ਸਰ ਜੌਨ ਏ. ਮੈਕਡੋਨਲਡ ਪਹਿਲੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ।
• ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ: ਮੈਨੀਟੋਬਾ 1870, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੋਲੰਬੀਆ 1871, ਪ੍ਰਿੰਸ ਐਡਵਰਡ ਆਈਲੈਂਡ 1873, ਯੂਕੋਨ 1898, ਐਲਬਰਟਾ ਅਤੇ ਸਸਕੈਚਵਨ 1905, ਨਿਊਫ਼ਾਊਂਡਲੈਂਡ ਅਤੇ ਲੈਬਰਾਡੋਰ 1949, ਨੂਨਾਵੁਟ 1999।
• 1885 – ਰੇਲਵੇ ਪੂਰੀ ਹੋਈ; ਲੂਈ ਰੀਅਲ ਨੂੰ ਫਾਂਸੀ।
• ਅਪ੍ਰੈਲ 1917 – ਵਿਮੀ ਰਿੱਜ; 11 ਨਵੰਬਰ – ਯਾਦਗਾਰੀ ਦਿਵਸ।
• ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਵੋਟ: ਮੈਨੀਟੋਬਾ 1916, ਫ਼ੈਡਰਲ 1918, ਕਿਊਬੈਕ 1940।
• 6 ਜੂਨ 1944 – ਡੀ-ਡੇਅ, ਜੂਨੋ ਬੀਚ।